Recent Articles

Những vấn đề lý thuyết của M.Bakhtin về tính phức điệu

Nhìn trên tổng thể, rõ ràng là ý tưởng trung tâm bộc lộ trong sự lý giải của Bakhtin chính là việc ông nhấn mạnh “tính phức điệu”, bởi vì chính nhờ “tính phức điệu” người viết mới có thể nhận thức về đời sống nội tâm của một con người và làm cho phương pháp sáng tạo của ông trở thành “chủ nghĩa hiện thực trong ý nghĩa cao nhất”. Chắc chắn sự giải thích này của Bakhtin được chấp nhận như là một cái nhìn độc đáo, nhưng đó là một quan điểm thiên lệch, nghĩa là, Bakhtin đề cao tính phức điệu và làm giảm giá trị của độc thoại. 

Kết cấu tác phẩm nghệ thuật ngôn từ (phần cuối): Phối hợp các yếu tố không cùng loại là nguyên tắc kết cấu

 Một trong những quy luật cấu trúc cơ bản của văn bản nghệ thuật là tính không đồng đều – sự phối hợp của những yếu tố khác loại về phương diện cấu trúc[1]. Trong những công trình viết về các nguyên tắc phối cảnh của tranh thánh Nga, B.A.Uspenski đã chỉ ra, rằng ở ngoại vi và trung tâm của bức tranh, theo nguyên tắc cấu trúc của hội hoạ Nga thời trung đại, bao giờ cũng có nhiều điểm nhìn phối cảnh khác nhau cùng được sử dụng. Có thể tiếp tục mở rộng quan sát này: trong một phạm vi rộng lớn những văn bản khác nhau nhất, chúng ta có thể bắt gặp sự luân chuyển của những phân đoạn, trong đó nổi lên những nguyên tắc giống hệt nhau với mức độ đậm đặc khác  nhau, hoặc những mảng kiến tạo theo những kiểu khác nhau của văn bản được phối hợp với nhau.

Kết cấu tác phẩm nghệ thuật ngôn từ (phần 8): Điểm nhìn của văn bản

Mỗi một yếu tố trong cấu trúc nghệ thuật tồn tại như cái có thể có trong cấu trúc của ngôn ngữ, hay rộng hơn, trong cấu trúc của ý thức con người. Cho nên, có thể miêu tả lịch sử phát triển nghệ thuật của nhân loại từ bất kỳ phương diện nào, có thể là lịch sử ẩn dụ, lịch sử vần điệu, hay lịch sử một thể loại nào đó. Giá tạo ra được nhiều công trình miêu tả tương đối đầy đủ theo kiểu như thế, thì, bằng cách nhóm chúng vào những khối có quan hệ đồng đại với nhau, ta sẽ có một bức tranh về sự phát triển của nghệ thuật. Nhưng trong muôn vàn yếu tố của cấu trúc nghệ thuật, thì “điểm nhìn” là yếu tố chỉ hãn hữu mới gắn bó trực tiếp với nhiệm vụ cùng kiến tạo bức tranh thế giới. Điểm nhìn có quan hệ trực tiếp với nhiều vấn đề trong các hệ thống mô hình hoá thứ cấp, ví như lập trường của người sáng tạo văn bản, vấn đề sự thật và vấn đề cá nhân.